نحوه سرمایهگذاری، ریسک، ارزشیابی سهام، شاخص، روشهای تجزیه و تحلیل سهام

«آشنایی با مفاهیم بورس اوراق بهادار» منتشر شد

گروه بورس – کتاب « آشنایی با مفاهیم بورس اوراق بهادار » تالیف محمدرضا مهرانفر منتشر شد.
کتاب حاضر با توجه به نیاز فعالان بازار سرمایه به ارتقای دانش سرمایهگذاری در 144صفحه، مشتمل بر شش بخش نگاشته شده است.بخش اول کتاب به مطالبی درباره تاریخچه بورس اوراق بهادار در جهان و ایران و تشکیلات بورس در ایران، شرکتهای سهامی و ساختار شرکتهای بورسی اختصاص یافته است.در بخش دوم، مولف به بررسی بازارهای مالی و نهادهای مالی پرداخته و مطالبی پیرامون بورس و بازارهای خارج از بورس، شبکه معاملاتی الکترونیک، شرکتهای سرمایهگذاری، صندوقهای سرمایهگذاری، کارگزاران، موسسات تامین سرمایه، سهم، حقتقدم، اوراق مشارکت، اوراق قرضه و ... بیان کرده است.
خواننده این کتاب میتواند با مطالعه بخشهای سوم و چهارم با نحوه سرمایهگذاری، ریسک، ارزشیابی سهام، شاخص، روشهای تجزیه و تحلیل سهام و تحلیل صورتهای مالی آشنا شود.«آشنایی با مفاهیم بورس اوراق بهادار» توسط نشر چالش و در تیراژ 1100 نسخه و با قیمت 3000 تومان انتشار یافته است. علاقهمندان میتوانند از طریق شمارهتلفن 66414610 با این انتشارات تماس حاصل کنند.

آشنايي با مفاهيم پايه و اساسي در بازار بورس و سرمايه
خبرگزاری فارس: آشنايي با مفاهيم پايه و اساسي در بازار بورس و سرمايه
خبرگزاري فارس:بازار سرمايه يكي از اركان مهم اقتصاد در جامعه است كه از آن به عنوان دماسنج اقتصاد ياد ميشود.شما تا به حال تا چه حد با اين بازار آشنايي داشتيد؟ آيا در اين بازار سرمايه گذاري كردهايد؟ما براي اينكه شما را بيشتر با اين بازار آشنا كنيم شماري از اصطلاحات رايج و واژههاي مصطلح در بورس را براي شما گردآوري كردهايم.
بازار سرمايه يكي از اركان مهم اقتصاد در جامعه است كه از آن به عنوان دماسنج اقتصاد ياد ميشود.شما تا به حال تا چه حد با اين بازار آشنايي داشتيد؟ آيا در اين بازار سرمايه گذاري كردهايد؟ما براي اينكه شما را بيشتر با اين بازار آشنا كنيم شماري از اصطلاحات رايج و واژههاي مصطلح در بورس را براي شما گردآوري كردهايم: كارگزار بورس --------------- "كارگزار" موسسه يا شركتي است كه با مجوز سازمان بورس به نمايندگي از طرف اشخاص و يا به حساب خود حسب مورد و براساس قوانين و مقررات مربوط، به دادوستد اوراق بهادار پذيرفته شده در بورس و ساير خدمات كارگزاري ميپردازد. كارگزاري از طريق واحدي كه "شعبه" نام دارد به ارائه خدمات به سرمايهگذاران ميپردازد. اين شعبه در شهري واقع شده است كه سازمان بورس در آن شهر تالار دارد. تالارهاي اختصاصي "كارگزار" نيز شعبه تلقي ميشود. چنانچه كارگزاري از طريق واحد خود در شهري كه سازمان بورس در آن شهر تالار ندارد به ارائة خدمات به سرمايهگذاران بپردازد اين واحد كارگزاري نمايندگي به حساب ميآيد. تالارهاي اختصاصي "كارگزار" كه در آنها معامله انجام نميشود، و سفارشهاي دريافتي از آن شهر براي "شعبه" ارسال ميشود، نيز "نمايندگي" تلقي ميشود. براي فعاليت، هر كارگزار بايد مبلغي به عنوان عضو به سازمان بورس پرداخت كند كه به عنوان حق عضويت از آن ياد ميشود. ميزان حقعضويت در ابتداي هر سال توسط هيئتمديره سازمان بورس تعيين ميشود. كارگزارن بورس بايد براي دريافت خدمات و تسهيلات از سازمان بورس براي انجام معاملات اوراق بهادار به سازمان كارمزد پرداخت كنند كه در واقع اين كارمزد هزينه استقاده از تسهيلات و خدمات ناميده ميشود. خدمات كارگزاري ------------------ كارگزار ميتواند عمليات زير را انجام دهد: الف) سرمايهگذاري و خدمات كارگزاري: اين بخش شامل خريد و فروش اوراق بهادار پذيرفتهشده در بورس اوراق بهادار بهنمايندگي از طرف اشخاص و يا به حساب خود، ذيرهنويسي اوراق بهادار پذيرفتهشده در بورس، اداره امور سرمايهگذاريها به نمايندگي از طرف اشخاص و بازارگرداني اوراق بهادار است. ب) خدمات مالي: اين قسمت نيز شامل ارائة مشاوره و راهنمايي به شركتها بهمنظور نحوه عرضه سهام آنها براي فروش در بورس اوراق بهادار، راهنمايي شركتها درمورد روشهاي افزايش سرمايه و نحوه عرضه سهام و ساير اوراق بهادار براي فروش در بورس اوراق بهادار تهران و انجام بررسيهاي مالي، اقتصادي، سرمايهگذاري، ارائة خدمات و نظرات مشورتي به سرمايهگذاران است. اميدنامه شركتهاي بورسي ------------------------------- شركتهايي كه قصد دارند وارد بورس اوراق بهادار شوند ابتدا بايد به تهيه اميدنامه پذيرش و درج اقدام كنند. در اميدنامه اين شركتها بايد ابتدا چكيدهاي از نوع فعاليت شركت، محل شركت، تاريخ و شماره ثبت شركت بيان شود. بعد از چكيده فهرست مطالبي كه قرار است بيان شود به ترتيب زير مطرح ميشود: مقدمه معرفي شركت تاريخچهاي از شركت موضوع فعاليت شركت سهامداران مديران ساختار نيروي انساني مركزاصلي و شعب شركت بهطور كامل همراه با جداول مربوطه تشريح شود. در مورد نحوه فعاليت شركت مواردي از قبيل: محل فعاليت اصلي شركت، داراييهاي ثابت، محصولات، ظرفيت توليد(اسمي،حقيقي)، مواد اوليه ومنابع تامين مالي آن، بازار محصولات و رقبا و برنامه هاي آتي شركت (مربوط به طرح هاي توسعه شركت) ذكرشود. همچنين اگر شركت توليدي باشداطلاعاتي در مورد توليد و فروش كه شامل: توليد واقعي، تركيب بهاي تمام شده،تغييرات نرخ مواد اوليه، فروش، نحوه قيمت گذاري و فروش محصولات. بهطور مثال در مورد شركت فولاد مباركه اصفهان فروش به صورت اعتبار اسنادي داخلي(ريال) و يافروش درصدي از محصولات از طريق بورس يا در صدي در شركت در اتاق پاياپاي صورت گرفته، عنوان ميشود. او قراردادهاي مهم. پذيرش در بورس: شامل فرآيند پذيرش، اقدامات انجام شده شرايط بورس، احراز شرايط بورس است. شرايط احراز بورس شامل موارد زير است: 1- اساسنامه شركت بايد مطابق اساسنامه نمونه شركتهاي پذيرفته شده در بورس باشد. 2- شخصيت حقوقي شركت سهامي عام باشد(در مورد شركت فولاد مباركه اصفهان تغيير از سهامي خاص به عام ذكر شده). 3- مبلغ اسمي هر سهم شركت 1000 ريال باشد(در مورد شركت فولاد مباركه اصفهان از 10000 ريال به 1000 ريال كاهش داشته) 4- سهامدار عمده شركت موظف است نسبت به عرضه سهام در چارچوب سياستهاي كلي اصل 44 قانون اساسي اقدام كند. ( در مورد شركت فولاد مباركه اصفهان، سهامدار عمده شركت سازمان توسعه و نوسازي معدني ايران است. 5- سهامدار عمده شركت موظف است در عرضه اوليه سهام، حداقل20%سهام خود را با نظر بورس به صورت تدريجي عرضه كند. همه شركتها در زمان درج بايد موارد زير را جمع آوري كنند: - دعاوي حقوقي له يا عليه شركت. - نكات مهم گزارس حسابرس و بازرس قانوني شركت. - رويدادهاي مهم بعد از تاريخ ترازنامه. در مورد عرضه سهام شركت در بورس بايد موارد زير رعايت شود: - كارگزار معرف: مثلا شركت كارگزاري بانك صنعت و معدن، كارگزار معرف شركت فولاد مباركه اصفهان جهت پذيرش در بورس اوراق بهادار است. - تعهدات سهامدار عمده: مثلا عرضه اوليه حداقل 5% از سهام شركت در بورس جهت عرضه به عموم وكشف قيمت، با نظر رياست سازمان بورس و با توجه به شرايط بازار. و در آخر ساير اطلاعات از قبيل: آدرس و شمارههاي تماس دفتر مركزي، محل اصلي فعاليت شركت. نهايتا به امضاي مدير پذيرش بورس اوراق بهادار ميرسد. در مورد شركت سرمايهگذاري علاوه بر موارد ذكر شده در بالا، نحوه فعاليتشان متفاوت است. در تشريح نحوه فعاليت: استراتژيهاي سرمايهگذاري، برنامههاي آتي شركت و طرح توسعه شركتهاي سرمايه پذير، سرمايه گذاريها (در سهام شركتهاي بورسي، خارج از بورس، سپرده هاي بانكي، نقاط قوت و ضعف پرتفوي سرمايه گذاري) مطرح ميشود. شركت سهامي خاص ------------------------ شركت سهامي خاص شركتياست كه تمام سرمايه آن كه نبايد كمتر از يك ميليون ريال باشد، توسط مؤسسان آن تأمين ميشود. از آنجا كه تشكيل شركتهاي سهامي عام تشريفات فراواني دارد، در مواد اصلاحي قانون تجارت براي امور سادهتري كه تعداد شريكها كمتر است يك نوع شركت سهامي در نظر گرفته كه شركت سهامي خاص ناميده ميشود. در اين قبيل شركتها، صدور اعلاميه پذيرهنويسي وجود ندارد و دست كم 35 درصد سرمايه در يكي از بانكها به نام شركت در حال تأسيس در حساب مخصوصي سپرده ميشود. در صورتي كه به عللي سرمايه شركت كاهش پيدا كند بايد شركا طي يك سال آن را جبران كنند و يا شركت را به نوع ديگري از شركتها از قبيل با مسئوليت محدود يا تضامني تبديل كنند. در نام شركت بايد كلمه خاص قبل از ذكر نام شركت و يا بعد از آن بلافاصله اضافه شود و قيد كلمه خاص بايد در تمام نوشتههاي شركت معلوم باشد زيرا اين نوع شركتها در حقيقت نوعي شركت سهامي خانوادگي و خصوصي است كه مراجعه كنندگان بايد اطلاع داشته باشند. شركت سهامي خاص ميتواند پس از طي مراحل خاص به شركت سهامي عام تبديل شود. حجم مبنا ------------ حجم مبنا اهرمي است كه از سال 82 و بعد از انتصاب حسين عبده تبريزي به سمت دبيركلي بورس به كار گرفته شد و هدف از به كارگيري اين اهرم كنترل معاملات و جلوگيري از نوسانهاي كاذب و افت و خيز بي مورد قيمت سهام با معامله چند سهم شركت ها اعلام شد. براساس اين اهرم كه از فرمول 80000 ضربدر تعداد سهام شركتها محاسبه ميشود هر شركتي با توجه به ميزان سرمايه (در واقع تعداد سهام) از حجم مبناي مشخص دارد و بايد روزانه آن تعداد سهام شركت مورد خريد و فروش قرار گيرد، تا تغيير قيمت روزانه مثبت و منفي 2 درصدي براي قيمت آخر وقت سهام شركتها محاسبه شود. اين اهرم از همان اول، با مخالفت هاي بسياري روبه رو بوده و فعالان بازار همواره يكي از عوامل اصلي گرههاي معاملاتي را حجم مبنا مي دانستند. به كارگيري اين اهرم در آن زمان موجب شد، تعداد زيادي از سهامداران حقوقي به دليل اينكه نميتوانستند از شركتهاي بزرگ بازدهي به دست آوردند به سمت شركتهاي كوچك و حتي زيان ده حركت كنند. اين اتفاق زمينه رشد قيمت سهام شركتهاي كوچك را فراهم آورد. توقف و بازگشايي نماد ------------------------- معاملات شركتهاي بورسي در شرايط خاصي متوقف ميشود. در اين صورت به اصطلاح نماد شركت بسته ميشود و سهامداران نميتوانند به داد و ستد سهام اين شركت بپردازند. پس از خروج از وضعيت خاص و بازگشايي نماد شركت داد و ستد سهام شركت از سر گرفته ميشود توقف نماد در موارد زير منحصراً بورس پس از دريافت نامه يا پيام الكترونيكي اداره ناشران بورسي سازمان، نسبت به توقف نماد اقدام ميكند: الف: قبل از برگزاري كليه مجامع عمومي صاحبان سهام شركتها و قبل از برگزاري جلسه هيئت مديرهاي كه طي آن قرار است در خصوص اختيارات تفويضشده توسط مجمع عمومي فوقالعاده براي افزايش سرمايه تصميمگيري شود. تمام توقفهاي موضوع اين بند 2 روز قبل از برگزاري مجمع صورت ميپذيرد، بجز برگزاري جلسات مجمع عادي بطور فوق العادهاي كه تاثير مستقيم مالي بر شركت ندارد، از قبيل انتخاب مديران، بازرس، حسابرس كه نماد شركت بايد از يك روز قبل بايد متوقف شود. ب: سه روز قبل از سررسيد پرداخت سود عليالحساب و سررسيدهاي اوراق مشاركت بورس در موارد فوق پس از دريافت نامه يا پيام اداره ناشران بورسي، سازمان قبل از توقف نماد، زمان و دليل توقف نماد را از طريق پيام الكترونيكي سامانه معاملات و سايت اينترنتي به اطلاع فعالان بازار ميرساند. بلافاصله پس از دريافت نامه يا پيام الكترونيكي اداره نظارت بر ناشران بورسي سازمان در خصوص اطلاع از رويدادهاي با اهميت در شركت، در صورتيكه معاملات مظنون به استفاده از اطلاعات نهاني يا دستكاري قيمت يا وجود اخبار بااهميت در بازار سهم باشد، مديرعامل بورس و يا سازمان ميتوانند دستور توقف نماد را صادر كند . در اين حالت سازمان بورس بلافاصله پس از دريافت دستور نسبت به توقف نماد اقدام و موارد را تا رفع توقف نماد پيگيري مي كند. در موارد زير بورس رأساً نسبت به توقف نماد اقدام ميكند: 1- تغيير در طبقهبندي تابلو يا صنعت 2- توقف نماد حق تقدم پس از اتمام مهلت قانوني پذيرهنويسي 3- وجود اشكالات فني 4- توقف نماد حق تقدم پس از فروش تمام حق تقدمهاي استفاده نشده و پاره سهام ناشي از افزايش سرمايه همچنين سازمان بورس جهت پيگيري موارد مشكوك در بازار ميتواند نماد يك شركت را حداكثر به مدت 30 دقيقه متوقف كند و موضوع را از مراجع ذيربط استعلام كند. بديهي است ادامه توقف نماد منوط به نظر مديرعامل بورس خواهد بود. بازگشايي نمادها در صورتي كه نمادها با نامه يا پيام الكترونيكي اداره نظارت بر ناشران بورسي سازمان متوقف شود، بازگشايي نماد پس از انتشار اطلاعات جديد توسط اداره ناشران بورسي سازمان و ارسال نامه يا پيام الكترونيكي به بورس صورت خواهد پذيرفت. اين گشايش حداكثر يك روز پس از دريافت پيام يا نامه اداره مذكور انجام خواهد شد. 1- بازگشايي نمادهايي كه به علت مظنون بودن به استفاده از اطلاعات نهاني، دستكاري بازار يا وجود اخبار بااهميت در بازار متوقف شده است، با دستور مقام متوقفكننده حداكثر ظرف 3 روز كاري پس از زمان توقف بازگشايي خواهد شد. 2- بازگشايي نمادهايي كه جهت تغيير طبقهبندي متوقف شدهاند حداكثر 2 روز پس از توقف نماد صورت ميگيرد. بازگشايي كليه نمادها با پيغام بورس بر روي سامانه معاملاتي و سايت اينترنتي بورس حداقل 15 دقيقه قبل از بازگشايي صورت ميپذيرد. هلدينگها و سرمايهگذاريها ----------------------------------- برخي اصطلاحات، كليدي براي ورود به دنياي پيچيده بورس و بازار سرمايه هستند كه در دست داشتن اين كليدها به درك بيشتر مفاهيم اين بازار كمك ميكند. با يكي از اين كليدها آشنا شويد: هلدينگها و سرمايهگذاريها: هلدينگها دستهاي از شركتها هستند كه به قصد اداره مستقيم شركتهاي زيرمجموعه به خريد يا سرمايهگذاري در سهام آنها اقدام ميكنند. اما شركتهاي سرمايهگذاري طبق تعريف و بنابر قاعده رايج علاقهاي به حضور در اداره شركتهاي زيرمجموعه ندارند و بدون تعصب با داد و ستد مداوم سهام شركتهاي حاضر در سبد دارايي خود براي سهامداران خود اصطلاحاً سود ميسازند. شاخص صنعت ------------------ اين شاخص عملكرد شركتهاي صنعتي بورس را نشان ميدهد. شاخص واسطهگريهاي مالي ---------------------------------- اين شاخص عملكرد شركتهاي واسطهگري مالي شامل هلدينگها، سرمايهگذاريها و ليزينگها را نشان ميدهد. شاخص قيمت و بازده نقدي: -------------------------------- شاخص قيمت و بازده نقدي را ميتوان يكي از دقيقترين شاخصهاي محاسبه در بورس تهران به حساب آورد زيرا هر دو مولفه تقسيم سود در شركتها و بازده سهام بر اثر افزايش قيمت سهام شركتها در آن مدنظر قرار گرفته است. شاخص بازده نقدي: ----------------------- اين شاخص در يك تعريف كلي نشان دهنده روند تقسيم سود در شركتهاست. شاخص بازده نقدي در بيشتر روزهاي سال تغييرات اندكي دارد. نوسان اين شاخص در مردادماه و دي ماه هر سال محسوستر است زيرا در اين دوره شركتها با برگزاري مجامع عمومي ميزان سود نقدي قابل تقسيم را اعلام ميكنند. شاخص عملكرد تالار فرعي: -------------------------------- اين شاخص فقط روند حركت قيمت سهام شركتهاي درج شده در تابلوي فرعي بورس تهران را طبق ضوابط محاسبه شاخص كل نشان ميدهد. نقد شوندگي: ----------------- اين عامل از مهمترين مولفههاي تصميمگيري در بورس تهران به شمار ميآيد كه مولفههايي نظير تعداد خريداران سهام، تعداد روزهايي كه سهام يك شركت داد و ستد شده و نظاير آن و همچنين ميانگين حجم داد و ستدهاي روزانه نسبت به كل سهام منتشر شده هر شركت در بورس به ميزان نقدشوندگي و فرمول محاسبه آن تاثير دارد. تالار اصلي و تالار فرعي: ------------------------------ از شهريور 1381 به اين سو بورس تهران در تلاش براي ايجاد تفكيك بين شركتهاي نقد شونده و غير نقد شونده بورس و در نهايت ايجاد نوعي رقابت بين مديران شركتها تابلوي قيمتها در بورس تهران را به سه تابلوي اول، دوم و فرعي تقسيم كرد. بر مبناي اين تقسيم بندي تابلوي ا ول و دوم در تالار اصلي و تابلوي فرعي در تالار فرعي تعريف شدهاند. نحوه معامله و در كل قوانين داد و ستد در هيچ يك از اين تالارها عملا تفاوتي با هم ندارد. شاخص عملكرد تالار اصلي: --------------------------------- اين شاخص فقط روند حركت قيمت سهام شركتهاي درج شده در تابلوي اصلي بورس تهران را طبق ضوابط محاسبه شاخص كل نشان ميدهد. شاخص كل قيمت سهام: ----------------------------- اين شاخص بيانگر روند عمومي قيمت سهام همه شركتهاي پذيرفته در بورس اوراق بهادار است.طبق فرمول طراحي شده تغيير قيمت شركتهاي بزرگتر كه در عين حال سرمايه بيشتري نيز دارند بر نوسان شاخص تاثير بيشتري ميگذارد. انتهاي پيام/